Türkiye Çimento Müstahsilleri Birliği (TCMB) Yönetim Kurulu Başkanı Adnan İğnebekçili,
TCMB Yönetim Kurulu üyelerinin katılımıyla düzenlenen basın sohbet toplantısında
çimento sektörünün 2007 performansını değerlendirerek, 2008 beklentilerini anlattı.
İğnebekçili, 2007 yılının 11 aylık döneminde, konut projelerindeki azalmaya paralel
olarak düşen çimentodaki iç piyasa talebinin, ihracatın artırılmasıyla karşılandığını
belirterek, “Bu dönemde çimento üretimi yüzde 6,7 oranında artarken, çimento ihracatındaki
artış da yüzde 12,5 oranında kaldı. 2007 sonu yılı sonu itibariyle toplam çimento
ve klinker ihracatı 8 milyon ton olarak gerçekleşti. Özellikle Rusya pazarından
gelen yüksek talebe rağmen, çeşitli lojistik sorunlar nedeniyle, bu ülkeye ihracatta
beklenen artış olmazken, Güney doğu komşularımız olan Irak ve Suriye’ye ihracat
önemini korudu” dedi.
İğnebekçili Rusya’ya yapılacak ihracattaki mevcut sorunların kısa sürede çözülmesi
halinde, sadece bu ülkeye 3 milyon tona yakın ihracat gerçekleştirebileceklerini
vurguladı. Rusya’da mevcut fiyatların çok cazip olduğunu kaydeden İğnebekçili,
Rusya’nın 2007 sonunda 2 milyon ton çimento ithal ettiğini Türkiye’nin ise bundan
100 – 200 bin ton gibi düşük bir pay aldığını vurguladı. İğnebekçili, Rusya’nın
2008 yılında 4.5 milyon ton, 2009 yılında da 7 milyon ton ithalat gerçekleştirmesinin
beklendiğini kaydetti.
2007’de son 4 yılın en düşük büyümesi kaydedildi
2007 yılının ilk 3 ayında özellikle kış aylarında yaşanan uygun hava şartlarının
katkısı ile çimento sektörünün yüzde 30’lara varan yüksek büyüme hızları yakaladığını
hatırlatan İğnebekçeli, ikinci 3 aylık dönemde ise erken seçim kararının etkisi
ile sektör büyümesinin ciddi bir hız kestiğini söyledi. İğnebekçili, sektördeki
genel beklentinin seçimlerin ertesinde iç talebin Eylül / Ekim aylarından itiberen
yeniden yükselişe geçmesi şeklinde olduğuna değinerek, “Ancak sonbahar aylarında
da beklenen büyüme gerçekleşmedi. Çok sert geçen Aralık ayının olumsuz etkisiyle
de, yıllık büyümenin ancak yüzde 4,8 seviyesinde kalması tahmin ediliyor. Bu büyüme
hızı son 4 yıldır yaşanan büyüme hızlarından sonra oldukça düşük seviyede” diye
konuştu.
Çimento fiyatı yıllık bazda yüzde 1.86 geriledi
Bölgesel arz / talep durumuna bağlı olarak üretim açığının karşılanabilmesi için
yapılan klinker ithalatının 2007 yılında da devam ettiğini ifade eden İğnebekçili,
2006 yılında 1.9 milyon tona yakın olan ithalat seviyesinin 2007 yılında yarı
yarıya düştüğünü kaydetti. İğnebekçili Türkiye İstatistik Kurumu (TUİK) verilerine
göre, 2006 yılı Aralık ayı ortalama çimento ton fiyatının 122,75 YTL iken aynı
ayın 2007 fiyatının ise 120,47 YTL olduğuna işaret ederek, bu verilere göre çimento
fiyatında yıllık bazda yüzde 1,86 oranında düşüşşün meydana geldiğini dile getirdi.
Çimento üretim maliyetlerinde büyük yer tutan kömür, petrokok, hammadde, taşıma
vb kalemlerde yüzde 15 – 35’lere varan girdi maliyet artışları yaşandığını kjaydeden
İğnebekçili, maliyet artışına rağmen fiyatlarda meydana gelen düşüşe; yurtiçi
çimento talebindeki düşüş ile, 2008 ve 2009 yıllarında devreye alınacak yeni kapasite
yatırımlarının yarattığı olumsuz psikolojik ortamın neden olduğunu vurguladı.
Çimento ihracatında 2008’de artış bekleniyor
Cazip ihracat fiyatlarına rağmen iç piyasalardaki fiyat istikrarsızlığının, 2008
yılında bir çok üreticiyi ihracata yönelteceğini dile getiren İğnebekçili, 2008’de
toplam ihracatın 10 milyon ton mertebesini aşmasının beklendiğini kaydetti. İğnebekçili,
2007 yılının son çeyreğinden itibaren tüm dünya ekonomisinde hakim olan olumsuz
havanın Türkiye ekonomisinde de kırılganlığı arttırdığını ifade ederek, Türkiye’nin
özellikle dünya para piyasalarındaki likidite sorununa bağlı olarak, yeniden düşük
büyüme ve yüksek enflasyon riskleri ile karşı karşıya bulunduğunu anlattı. Global
sarsıntıların etkisinin asgariye indirilmesi ve risklerin kontrol altında tutulması
halinde, büyüme hızının yine yüzde 4 mertebesinde tutulmasının mümkün olduğuna
işaret eden İğnebekçili, “Ancak enflasyonda belirlenen hedefin üstüne çıkılarak,
yüzde 8 seviyesinin aşılması bekleniyor. Büyümenin sürdürülebilmesinde iç talebin
canlılığını sürdürmesinin yanısıra, 45 milyar doları bulması beklenen cari açığın
finansmanın sağlanması da büyük önem taşıyor” dedi.
Nisbeten olumlu olarak yorumlanabilecek bu senaryonun gerçekleşmesi halinde,
çimento iç talebinin 2008 yılında yeniden yüzde 4 büyümeyle 47,3 milyon tona ulaşacağını
kaydeden İğnebekçili, ayrıca ihracat piyasalarındaki canlılığa bağlı olarak, klinker
ve çimento ihracatının da 10 milyon tonu aşmasını beklediklerini söyledi. 2008
yılında devreye alınacak yatırımlarla kurulu klinker kapasitesinin 56 milyon ton
seviyesine çıkacağına değinen İğnebekçili, özellikle denize uzak yörelerdeki fazla
kapasitelerin yoğun rekabete neden olmasının kaçınılmaz olduğunu ifade etti. İğnebekçili,
bu nedenle, büyüyen iç ve dış pazar imkânlarına rağmen, artan üretim maliyetleri
ve düşük iç piyasa fiyatları kıskacındaki sektörün mümkün mertebede dış piyasalara
ağırlık vererek, karlılığını muhafaza etmeye çalışacağının altını çizdi.
yapi.com.tr
Bülent Aytaç YOLDAŞ