Aygaz'ın sadece LPG tüketim cihazı değil LPG ihracatı da yapan bir şirket olduğunu vurgulayan Genel Müdür M. Orhan Alkan, ‘‘Bu büyüklük ve teknolojik güç yurtiçiyle sınırlı kalamaz’’ dedi. Alkan, özellikle Balkan ülkelerinde yaygınlaşarak bölge devi olmayı hedeflediklerini açıkladı.
Aygaz Genel Müdürü Orhan Alkan, Aygaz'ın bundan böyle Türkiye dışına da açılması gerektiğine inandıklarını belirterek, özellikle Balkan ülkelerindeki yatırım imkanlarını araştırdıklarını söyledi. Balkan ülkelerinde güvenli dolum istasyonlarının çok önemli bir ihtiyaç olduğunu vurgulayan Orhan Alkan, ‘‘Aygaz'ın hedefi, bölge devi olmak’’ dedi.

Yıllardır LPG tüketim cihazı ihraç eden Aygaz'ın artık LPG'nin kendisini üstelik Almanya ve İngiltere gibi Avrupa ülkelerine ihraç ettiklerini hatırlatan Orhan Alkan, iç pazarda ise en büyük rakiplerinin doğalgaz olduğuna dikkat çekti.

Önümüzdeki yıllarda sektörde haksız rekabet yaratarak rant elde eden ve illegal çalışanların da ortadan kalkacağına inanan Orhan Alkan, ‘‘Güvenlik ve emniyetin çok önemli olduğu bu sektörde ciddi yatırım yapanlar ayakta kalabilecek’’ dedi. Aygaz Genel Müdürü Orhan Alkan ile sektörü ve Aygaz'ın hedeflerini konuştuk.

LPG sektörü 2002'yi nasıl kapatmıştı, 2003'e nasıl başladı?

- 2002 yılında, 2001'e göre sektörde ciddi bir düşüş meydana geldi. 2002'nin son üç ayında yaşanan canlanma bizde olmadı ve sektör toplam tonajda yılı yüzde 6 küçülerek kapattı. 2002 yılını biraz pesimistik geçirdik. 2002'de rekabet özellikle otogazda yoğunlaştı. İllegal faaliyetler ve Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) yani vergi kaçakçılığı çok yaygınlaştı. Bu da güvenlik ve emniyet konusunda büyük yatırımlar yapan kurumları rekabette zorlamaya başladı. 2002 yılında Aygaz'da da satışlar aynı paralelde geriledi. Aygaz'ın genel pazardaki payı yüzde 30, tüplüde yüzde 34, dökmegazda yüzde 40, otogazda yüzde 18.1 olarak gerçekleşti.

Sektördeki küçülmede neler etkili oldu?

- Ekonomik krizin ortadan kalkmayışı kadar LPG tüketiminin düşmesi de etkili oldu. Perakende fiyatların yüksekliği de tüketimin azalmasına yol açtı. Fiyatlar, ÖTV farkından dolayı halkın kolaylıkla ödeyemeyeceği rakamlara ulaştı. Perakende fiyatlar içinde ÖTV'nin yükü yüzde 40'ları buldu.

Doğalgazın yaygınlaşması LPG kullanımına yansıyor mu?

- Eskiden tüpler evlerde mutfakta, ısınmada ve banyoda kullanılıyordu. Özellikle ısınmada tüpgazdan uzaklaşılıyor. Doğalgazın yaygınlaşması tüpgazın ısıtma ve mutfakta kullanımını azalttı. Evlerde insanlar artık ekonomi yapıyor. Birçok yerde tavuk çiftliklerinde ısıtma LPG'den kömüre döndü. Fuel oil, kömür, hatta fındık kabvuğu bile LPG'ye rakip oldu. Yakıt tüketimi yüksek olan sanayi kuruluşlarının enerji ihtiyacını karşılayan dökmegaz da en büyük rakibimiz yine doğalgaz.

Yurt dışında yatırım yapmayı düşünüyor musunuz?

- Aygaz dağıtım şirketi olarak bir dev. Ulaştığı büyüklük ve teknolojik güç açısından yurtiçiyle sınırlı kalamaz. 2003'te daha çok dışa açılacağız. Balkan ülkelerinde yatırım imkanlarını araştırıyoruz. Dağıtım amaçlı bir lojistik tesis düşünüyoruz. Bulgaristan ve Romanya'da ön çalışmalarımız ileri seviyelerde. Aygaz'ın hedefi, bölge devi olmak. Bölgedeki ülkelerde güvenli dolum istasyonları önemli bir ihtiyaç, çünkü illegal dolum çok yaygın.

2003 ciro hedefiniz ne?

- 2002'de 730 milyon dolar olan ciromuzun da bu yıl sonunda 770 milyon dolar olarak gerçekleşmesini bekliyoruz. Bu yıl tüpgazda 580 bin ton, dökmede 282 bin ton, otogazda 207 bin ton üretimimiz var.

İhracatınız nasıl gidiyor?

- 2001'de 7.9 milyon dolar olan ihracatımızı, 2002'de 14 milyon dolara yükselttik. LPG, üretimi ve ihracatı zor olan bir iştir. Yıllardır LPG tüketim cihazı ihraç ediyorduk, şimdi de LPG'nin kendisini ihraç ediyoruz. Suriye, Irak ve Orta Doğu ülkelerine ihracat yapıyorduk. Almanya ve İngiltere'ye de başladık. İngiltere ve Almanya'da kırsal kesimlerde halk hala yaygın olarak tüp kullanılıyor.

Akaryakıt ve LPG'de Opet'le yola devam

Opet ile birlikteliğinizden neler bekliyorsunuz?

- Opet'le işbirliğimizi geliştirmek istiyoruz, biz otogazda büyümek istiyoruz. Çok ciddi pazar daralmasına rağmen geçen yıl pazar payımızı artırdık. Otogazda toplam 1 milyon 180 bin tonluk bir pazar var. Bu pazarda bizim payımız yüzde 18'in üzerinde. Opet-Aygaz birlikteliğinden memnunuz. Hem akaryakıt, hem LPG'de hizmet ve kalite açısından çok ciddi faaliyetlerimiz olacak. Opet'le birlikte yurt dışında akaryakıt işine sıcak bakıyoruz. Opet dışında Türkiye'de başka bir işbirliği düşünmüyoruz. LPG'de yurtdışında başka know how'a ihtiyacımız yok. Ayrıca 260 civarında kara tanker filomuz ve 4 gemimiz var. Ukrayna'da da bir terminale sahibiz.

Haksız rekabet eden ayakta kalamayacak

Sektörde nasıl bir rekabet yaşanıyor?

- İrili ufaklı 57 şirket bu sektörde. Önemli ölçüde illegal faaliyet var. Sektörde etik çalışmayı zorlamak ve haksız rekabeti ortadan kaldırarak fırsatlar yaratmak istiyoruz. Önümüzdeki yıllarda haksız rekabetin sağladığı rantlar ortadan kalkınca illegal çalışanlar da ortadan kalkacak. LPG, güvenlik ve emniyetin çok önemli olduğu bir sektör. Türkiye'de LPG pazarının yüzde 68'ini temsil eden 15 şirketin üyesi olduğu LPG Derneği ve ciddi çalışan büyük şirketler olarak, yasal olmayan yapılanmalara karşıyız.

M. ORHAN ALKAN
AYGAZ Genel Müdürü M. Orhan Alkan, 1950 Ankara doğumlu. 1966'da Kabataş Erkek Lisesi'ni bitirdikten sonra, 1971 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi Makina Mühendisliği'nden mezun oldu. 1975-1988 yılları arasında Olyak-Renault Fabrikası'nda çeşitli kademelerde çalıştıktan sonra, Vestel Elektronik İşletme Müdürü oldu. 1990'da İntermotiv Otomotiv'de Sınai İşler Grup Direktörü, 1991-1993 arasında Koç Holding Prodüktivite Proje Yöneticisi, 1993-1999 arasında Koç 2000 Proje Yöneticisi olarak görev yaptı. 1999-2001 yılları arasında Bursa Entek'te yöneticilik yapan Orhan Alkan, 2001'den itibaren de Aygaz Genel Müdürlüğü'nü üstlendi.