DSİ, Bergama’daki Allianoi antik kentinin üzerinin nasıl bir yöntem ile kille
kapatılıp, su altında bırakılacağını tespit için antik kent civarında ölçüm çalışmalarına
başladı. Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kurulu’nun antik kentle ilgili üç
kez “1. derece SİT alanı” olduğu görüşüyle korunmasına hükmetmesine rağmen, Bergama’da
kamuoyundan saklanan “gizli” bir toplantı sonrası alınan kararla Allianoi ve Hasankeyf
için “infaz kararı” verildi.
Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Yüksek Kurulu’nun, Resmi Gazete’nin 27.10.2006
tarihli sayısında yayımlanan “Baraj alanlarından etkilenen taşınmaz kültür varlıklarının
korunması” ile ilgili ilke kararının ardından beklenen ve Hasankeyf’le Allianoi’nun
geleceğini belirleyeceği dile getirilen gelişme geçtiğimiz günlerde Bergama’da
yapılan “gizli” bir toplantı sonrası netleşti. Konuyla ilgili sivil toplum örgütlerine
ve kamuoyuna hiçbir bilgi verilmeden gerçekleştirilen toplantı bu nedenle “gizli”
olarak nitelenirken, toplantıya sadece İzmir II Numaralı KTVK Bölge Kurulu ve
DSİ yetkililerinin katıldığı öğrenildi. Gizli toplantı ile ilgili edindiğimiz
bilgilere göre; Bergama Belediyesi’nde gerçekleştirilen toplantıda Anıtlar Yüksek
Kurulu’nun “skandal” olarak nitelenen yetki ve sorumluluğunu DSİ.’ye devreden
ilke kararı baz alınarak, yeni bir karara varıldı. Koruma Bölge Kurulu toplantı
sonrasında bugüne kadar aldığı üç kararın tam aksine Allianoi’un su altında bırakılarak
“korunması” planına olur verdi. Daha önce gündeme getirilen ve bilim çevreleri
tarafından “son derece bilim dışı” olarak nitelenen bu planın uygulanacağına dair
kararın ilgili yerlere dağıtımı da gerçekleştirilmedi. Kurul toplantı sonucu hakkında
bilgiyi sadece DSİ’ye iletirken, DSİ de vakit geçirmeden geçen hafta içerisinde
Alianoi’un nasıl kille kapatılıp su altında bırakacağını kararlaştırmak için arazide
ölçüm çalışmalarına başladı.
‘Günah keçisi yaratılıyor’
Kazı heyeti başkanı Yrd. Doç. Dr. Ahmet Yaraş, son olarak Bergama’da yapılan
“gizli” toplantıda çıkan antik kentin mille örtülmesi kararına sert tepki gösteriyor.
Bundan önceki bilim komisyonunun kentin su altında korunmasının mümkün olamayacağını
çok net ifadelerle yazdığını hatırlatan Yaraş, “Şimdi o komisyonun aldığı karar
mı yanlış yoksa yeni bir metot mu geliştirildi? Üstelik o komisyonda restorasyon
ve mimarlık bölümünden akademisyenler vardı” diyor. Allianoi’nin su altında kalmasının
metodunu tekrar kararlaştırmak için Koruma Kurulu’nun yeni oluşturdukları bilim
komisyonuna danıştığını, Bilim Komisyonu’nun hazırladığı raporun sonuç kısmında
da net olarak ‘mevcut hükümet’ bilir dediğini aktaran Yaraş, “Hükümeti oluşturan
bakanların müsteşarları bu rapora dayanarak Anıtlar Yüksek Kurulu’nda karar aldılar.
“Koruma kurulu; Anıtlar Yüksek Kurulu’nun 16 üyesinden 10’u -yani kültür varlıkları
konusunda kesinlikle hiçbir eğitim almamış müsteşarlar ve genel müdürlerden oluşan
bürokrattın aldığı bu kararı- benimsedi. Kısaca Allianoi ve diğerleri için İnfazı
verdi” diye konuşuyor. Koruma Kurulu şimdi aldığı bu kararı daha da netleştirmek
ve kendini aklamak için konuyu tekrar bilim komisyonunun önüne getirdiğinin altını
çizen Yaraş, bu durumun günah keçisinin hükümet değil bilim komisyonu olması için
paslaşma olduğunu düşünüyor. Yaraş, aynı şeyin Hasankeyf için de gündeme getirileceğinin
özellikle altını çiziyor.
‘Bu ne perhiz…’
Öte yandan, Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın hazırlayıp Bakanlar Kurulu’nun 04.12.2006
tarihli kararnamesi ile cumhurbaşkanına gönderilen, cumhurbaşkanın da 16.12.2006
tarihindeki onayı ile yürürlüğe giren 11354 sayılı karar “bu ne perhiz, bu ne
lahana turşusu” deyimini haklı çıkaran cinsten. Resmi Gazete’nin 26378 sayılı
baskısında yayınlanıp yürürlüğe giren karara göre; İzmir Bergama Allianoi-Manisa
Soma Menteşe Termal Kültür ve Turizm Koruma ve Gelişim Bölgesi ilan edildi. Yortanlı
Barajı’nın su tutması için bir yanda Allianoi’yi sular altında bırakacak projeleri
yaşama geçirmek için her yolu deneyen iktidar diğer taraftan Bakanlar Kurulu kararı
ile yasa çıkararak Allianoi’nin Termal Kültür Turizm Koruma ve Gelişim bölgesi
ilan ediyor!... Seçim yaklaştıkça siyasi iktidarın seçim öncesi vaatlerini yerine
getirme telaşı artıyor. Bu telaş yüzünden, siyasi iktidarın kılıcı bilimsel bir
kazının ve 1800 yıllık antik bir kentin üzerinde sürekli sallanıyor.
Evrensel Gazetesi