Sıcak yaz günleri geride kaldı. Bitkilerinizde hastalıklar ve zararlıların yol açtığı kötü görüntülerin artık yenilenme ve ‘tedavi’ zamanı geldi. Hastalıklardan sararan ve boşluklar meydana gelen çimlerin kumlama ve çim tohum ara ekim zamanı için de yine bu dönem çok uygun.
     
     Bitkilerde sürgün gelişimi artmaya başladığından zayıf bulduğunuz bitkilerinizde budama yapabilirsiniz. Çit amaçlı dikilen bitkileri de bu mevsim budamanızda yarar var.
     
     Eğer yeni bahçe düzenlemesi yapacaksanız, Eylül bu iş için en iyi zaman. Çünkü bahçeniz bir kış geçirdiği zaman çok daha iyi oturur ve yaza coşarak başlar. Özellikle sonbaharda dikilen çimlerin ilkbahar verimi çok daha iyi olur. Çimlerin gelişme dönemi başladığından, bu ay itibariyle amonyum nitrat gibi azotlu gübreleme de yapılmalıdır.
     
     Yabancı otlara karşı hâlâ yabancı ot ilaçlaması yapılabilir. Dış mekan bitkilerinde de aynı şekilde gelişme görüldüğünden, mutlaka azotlu gübre takviyesi yapılmalıdır. Bunun için ‘20-20-20 yaprak gübreleri’nin humik asitle beraber verilmesinde fayda var.
     
Ev içi bitkilere de bakım
      Mevsim güze dönerken, iç mekan bitkilerinin bakımında dikkat edilmesi gereken başlıca unsurlar; sulama, gübreleme, ilaçlama, toprak havalandırma ve saksı temizliğidir. Sulama yapılırken dikkat edilmesi gereken en önemli konu, toprak nemini iyice kaybettiğinde su vermektir.
     
     Orkide, Afrika menekşeleri, kalanchoelar her hafta sulama istemez. Bitkiler susuz kaldıkça, çiçeklenmesi artar. İç mekan bitkilerinde gübreleme 3 aylık periyotlarda olmalı. 15 günde bir yeşil yapraklılara ‘nutri-leaf gübresi’, çiçekli bitkilere ‘sol-u-gro’ gübrelemesi yapılmalıdır.
     
     Sulamalardan önce toprak elle altüst edilip, karıştırılarak havalandırılır. Bu dönemde toprakları çöken bitkilere torf ilavesi yapılır. Budama genelde bahar başlangıcı yapılır fakat kök probleminden dolayı yaprak yoğunluğu olan bitkilerde bu mevsimde seyreltme amaçlı budama yapılmalıdır. İç mekan bitkilerinde saksı büyütme ve değiştirme işlemini ekim ayı içinde mutlaka bitirmeniz gerekir.
     
     Bitkinin hastalıklı-zararlı durumuna göre ilaçlama yapılacaktır. Fakat periyodik olarak 15 günde bir topraktan ‘previcur’ veya ‘benlate’ ilaçlaması yapılması, köklerin enfeksiyonlara karşı korunmasında faydalı olur.
     
Bu ay hangi bitkileri dikelim?
Krizantem: Kasımpatı olarak bilinen bu bitki, 50-150 cm kadar yükselebilir. Sarı, turuncu, kırmızı ve beyaz renkleri vardır. Dikim aralığı 15-20 cm olup torf ve gübre karışımı harçlı topraklarda yetişir. Bahçe, balkon ve teraslarda kullanılabilir.

Hercai menekşe: Ekim ayında toprağa 15 cm aralıklarla fide halinde dikmeliyiz. Kardan az da olsa zarar görebilir fakat kar kalktığı zaman, soğukta tomurcuğunu oluşturan bu bitki, güneşin ilk ışıklarıyla tekrar çiçeklenerek size merhaba diyecektir.

Çuha çiçeği: ‘On bir ay çiçeği’ olarak da bilinir. İç mekanlarda uzun süreli çiçek açarken, dış mekanda kullandığımız çuhalar, sonbahar ortalarından ilkbahar başına kadar çiçekte kalır. Torf ve gübre karışımı harçlı topraklarda yetişirler.

Sıklamen: Hem iç hem de dış mekanlarımızda yetiştirebileceğimiz soğanlı bitkilerdir. Soğuk hava şartlarında yaşar, sıcağa dayanamaz. Mutlaka çiçek döneminden önce mantara karşı ‘fungusit’ içerikli ilaçlamaları yapılmalıdır.

Camdaki bahçeler
      Kendinize şişe içerisinde bir bahçe yapabileceğinizi biliyor muydunuz? Bunun için ihtiyacınız olan zevkinize göre seçeceğiniz bir cam kap, bu ortamda yaşayabilecek bir bitki, biraz çakıl taşı, mangal kömürü tozu ve nemli toprak.
     
     Sonrasında da bu özel bahçenin keyfini çıkarmak. Bitkilerin damacana, kavanoz ve şişe gibi cam malzemeler içinde yetiştirilmesine ‘terrarium’ deniyor. ‘Şişe bahçeler’ olarak dilimize uyarlayabileceğimiz ‘terrarium’ları yapmak düşünüldüğü kadar zor değil.
     
     Öncelikle doğru bitkileri seçmelisiniz. Bu bitkiler acorus, dracaena türleri, ficus, özellikle pumila, neprolepsis, fernler, fittonia, hedera, maranta, pilea, peperomia, selaginella, scindapsus, spathiphyllum ve bromelia türleri olabilir. Önemli olan yavaş büyüyen ve yayılan bitkileri seçmek ve zayıflatılmış toprak kullanmaktır.
     
Nasıl hazırlanır?
# Cam kabı çok iyi temizleyin.
# Şişe yüksekliğine göre taş ve çakıl parçalarıyla drenaj yapın.
# Drenaj tabakasının üstüne dikilecek bitkilerin fazla sulamayla köklerinin çürümemesi için mangal kömürü tozunu 1-2 cm yüksekliğinde yayarak serin.
# Toprağı yayın.
# Dikilecek bitkinin köklerinin etrafındaki fazla toprağı elinizle alın, kökü sıkarak silindir şekline getirin.
# Bitkiyi dikeceğiniz alana uzunca bir kamış ya da ince bir sopanın ucuna bağlayacağınız bir kaşık yardımıyla çukur açın, bitkiyi çukura bu kaşık yardımıyla yerleştirip bastırın.
# Bitkileri yerleştirdikten sonra sulayın. Su yayılarak alta inecektir.
# Su, drenaj seviyesinin 1-2 cm üstüne çıkmalı. İsterseniz şişenin ağzını kapatıp uzun bir süre bitkiyi sulamadan idare edebilirsiniz; ancak şişe ağzını 2-3 günde bir açıp bitkileri havalandırmak gerekir.