Enerjinin verimli kullanımı için öncelik verilmesi gereken konuların başında,
kısaca ‘mantolama’ olarak adlandırılan ‘dıştan ısı yalıtımı uygulaması’ geliyor.
Çünkü yapılarda ısı kayıplarının büyük bölümü binaların cephelerinde oluşuyor
ve bu kayıpları önlemek için yapılan mantolama sistemi sayesinde kullanılan enerjiden
ortalama yüzde 50-60 oranında tasarruf edilebiliyor. Bu da hem hane bütçesine
hem de ülke ekonomisine katkıda bulunulmasını sağlıyor.
Mantolama, enerji tasarrufunun yanında yapıların betonarme bölümlerinde korozyonu
önleyerek yapı ömrünün uzamasına da yardımcı oluyor. Ayrıca iç mekanda rutubet
oluşumu ve küflenmelere karşı da yapıları koruyarak konforlu iç mekan koşulları
yaratıyor.
Mantolamanın sayısız avantajlarına rağmen uygulama sürecinde yapılabilecek hatalar
kötü sonuçlar doğurabiliyor. Gerek tüketiciler gerekse uygulayıcılar açısından,
mantolama konusunda dikkat edilmesi gereken kritik noktalar bulunuyor.
Paket sistemler tercih edilmeli
Mantolama yaptırmaya karar verildiğinde en kritik nokta seçilecek ürünlerin bir
paket sistem olması. Bu paket sistemlerin, Avrupa Teknik Onay Rehberi (EOTA) dıştan
duvar ısı yalıtım sistemleri için hazırlanan yaşlandırma ve performans standardına
(ETAG 004) uygunluğunun test edilmiş olması gerekiyor. Bu test ile mantolama sistemi
20 yıl boyunca yaşayabileceği fiziksel koşullara laboratuar ortamında maruz bırakılıyor
ve ardından testlere tabi tutularak yeterlilikleri sağlayıp sağlamadığının kontrolü
yapılıyor.
XPS’li paketler bina ömrü boyunca performans sağlıyor
Mantolama sistemleri arasında XPS’li paketleri tercih ederek de diğer paketlere
göre önemli avantajlar sağlanıyor. Isı iletkenlik değeri en düşük ısı yalıtım
malzemesi olan XPS, bünyesine su almadığı için ısı iletkenlik değeri hiçbir zaman
değişmiyor. Ayrıca XPS’in gece-gündüz ve yaz-kış arasında oluşan sıcaklık farklılıklarından
etkilenmemesi ve boyutsal stabilitesini koruması, sıva ve boya yüzeyinde çatlak
oluşumunu engelliyor. XPS Isı Yalıtım Levhaları performansını bina ömrü boyunca
koruyarak maksimum tasarruf sağlıyor.
XPS ısı yalıtım levhaları
İklim koşullarına uygun kalınlık belirlenmeli
Hangi paket sistemin seçileceğine karar verildikten sonra, uygulamacı firma ile
birlikte yalıtım malzemesinin kalınlığının belirlenmesine sıra geliyor. Bu kalınlık
“TS 825 Binalarda Isı Yalıtımı Yönetmeliği”ne uygun olarak yapılacak hesaplara
göre belirlenebildiği gibi, yine TS 825’te belirtilen iklim koşullarına uygun
olan kalınlıklar da seçilebiliyor. İstanbul için 3 cm XPS’li mantolama paketleri
uygun olurken, İç Anadolu’da 5 cm’lik, Akdeniz’de 4 cm’lik XPS’li mantolama paketlerinin
tercih edilmesi gerekiyor.
Doğru metraj, doğru maliyet hesabı ve sertifikalı ustalar sorunsuz uygulama sağlıyor
Uygulama firmalarından mantolama için teklif alırken, cephe metrajının doğru
çıkarılması maliyetlerin doğru hesaplanması açısından da önemli. Uygulamayı yapacak
olan firmanın vereceği detaylı bir fiyat teklifinde, malzemelerin m² tüketim miktarlarını
görüp, uygulama başlamadan eğer eksik kullanılan bir takım malzemeler varsa bunları
tespit edip müdahale etmek mümkün oluyor. Ayrıca firma ustalarının sertifikalı
olması en iyi ve sorunsuz sonucu elde etmekte yardımcı oluyor.
Yapıların tüm dış kabuğuna ısı yalıtımı uygulanmalı
Mantolama yaptırırken yapıların tüm dış kabuğunun ısı yalıtımı ile sarılması
gerektiği unutulmaması gereken bir konu. Örneğin; pencere ve kapı gibi açıklıkların
merkez dönüşleri ısı yalıtım malzemesiyle dönülmez ise bu noktalar ısı kaybının
neden olacağı önemli ısı köprüleri oluşturuyor. Bu gibi noktalarda mantolama kalınlığıyla
aynı kalınlıkta ya da daha ince özel profiller (pencere dönüş profili) kullanılabiliyor.
Yine standart paketler içinde yer almayan bazı detay profillerini de kullanarak
sistemin tamamlanması sağlanıyor. Özellikle renovasyon projelerinde, denizlik
mermerlerinin boyunun yalıtımın ardından kısa kalması nedeniyle buralarda alüminyum
denizlik profili kullanarak denizlikler uzatılabiliyor.
Üretici firmaların tavsiyeleri göz ardı edilmemeli
Uygulama sırasında ise üretici firmaların tavsiyeleri göz önünde bulundurularak
uygulamanın bu doğrultuda yapılıp yapılmadığına dikkat edilmesi gerekiyor. Bu
tavsiyelere; seçilen sistemin detay kitapçıklarından, uygulama CD’lerinden ya
da internet sayfasından ulaşılabiliyor.
Isı yalıtımı ve mantolama uygulamaları hakkında ayrıntılı bilgi almak isteyenler
XPS Isı Yalıtımı Sanayicileri Derneği’nden bilgi alabilirler. Isı yalıtımı bilincinin
artırılması ve AB standartlarında uygulamalar yapılması konusunda faaliyetlerde
bulunan derneğe, www.xpsturkiye.org internet adresinden ulaşmak mümkün.