Dünyanın ender ‘çarşılı köprü’lerinden olan Irgandı Köprüsü, sanatseverlerin
ilgi odağı olma yolunda.
Bursa’nın Osmangazi ve Yıldırım ilçelerini birbirine bağlayan ve dünyadaki 4
arastalı (Çarşılarda aynı işi yapan esnafın bir arada bulunduğu bölüm) köprüden
biri olan Irgandı Köprüsü, geleneksel el sanatları örneklerinin yer aldığı bir
“Sanat köprüsü” olarak yeniden işlevlendirildi. Osmangazi Belediyesi, 2004 yılında
tamamlanan restorasyon çalışmaları sonrasında köprü üzerindeki dükkanları ihaleyle
kiraya vermişti. Ancak zaman içerisinde gerek ziyaretçi akışının iyi hesaplanamaması,
gerekse köprünün tanıtımın iyi yapılamaması sonucu istenilen işlevselliğe ulaşılamadı.
Dükkanların bir bir kepenk kapatarak çarşıyı terk etmesini dikkate alan Osmangazi
Belediyesi, çarşıyı sanat merkezi haline getirmeyi hedefliyor.
Irgandı Köprüsü’nde düzenlenen toplantı, Osmangazi Kaymakamı Sabahattin Öztürk
ve Osmangazi Belediye Başkanı Recep Altepe’yi, esnafı, sanatkarları, köprü üzerinde
sergileri bulunan sivil toplum örgütlerinin temsilcilerini ve gazetecileri bir
araya getirdi. Osmangazi Belediye Başkanı Recep Altepe, toplantıda köprünün yeni
işlevi hakkında katılımcılara bilgi verirken, toplantının ardından köprü üzerinde
bulunan dükkanlar gezildi. 2005 yılı başlarında köprünün daha fonksiyonel hale
getirilmesi amacıyla belediye tarafından çalışmalar yapıldığını anlatan Başkan
Altepe, şunları söyledi: “Bu yıl başında köprünün daha fonksiyonel hale getirilmesi
için konusunda uzman kişilerle yapılan toplantılar sonucu, köprünün kar amacından
uzak bir sanat köprüsü olmasında birleşilmiştir. Bu çerçevede yapılan çalışmalar
ile köprünün üzerinde hat, ebru, tezhip, minyatür, sedefkarlık, ahşap oymacılığı,
nakkaşlık, geleneksel Türk el sanatları, Bursa bıçağı ve metal işleme sanatı,
Bursa-İznik yöresi çiniciliği, Bursa dağ yöresi kültürü, Bursa’ya özgü damak tadıyla
sunulan mantı, sepet ve köftüncülük, Bursa kitaplarının satış ve teşhirinin yapılacağı
mekanlar hazırlanmıştır.”
Belediye Başkanı Recep Altepe, köprünün tanıtımı ve daha işlevsel hale getirilmesi
çerçevesinde köprü çevresiyle ilgili fizibilite çalışmalarının yapılarak, bu anlamda
gerekli girişim ve düzenlemelerin tamamlandığını sözlerine ekledi.
Irgandı Köprüsü
Irgandı Köprüsü 846 H. (1442) yılında Pir Ali oğlu Tüccar Muslihiddin tarafından
yaptırıldı. Tarihsel kaynaklarda üzerinde 31 dükkan ve bir mescit ile 2 adet depo(ahır)
bulunduğu belirtilen köprü, 1855 depreminde büyük zarar gördü. 1922 yılında Yunanlıların
şehri terk etmesi sırasında ise bombalanarak tahrip edildi. Köprünün 1442’de inşa
edilen 31 adet dükkan ve 1 mescitten oluşan arasta yapısından yaşanan yıkıcı deprem
ve bombalamalar nedeniyle günümüze hiçbir şey kalmadı. Bu yıkıcı unsurlar dışında
köprüye şehrin sahipleri tarafından yapılan beton ve asfalt kaplamalar ve de altyapı
elamanlarıyla yıkıcı zararlar verilmiş. Nitelik ve özellik açısında dünya üzerinde
yer alan arastalı dört köprüden (İTALYA: Ponte Vecchio, Ponte Rialto, BULGARİSTAN:
Osma Köprüsü TÜRKİYE: Irgandı Köprüsü) birisi de Irgandı Köprüsü’dür.
Zaman