Fizibilite etüdleri 2001 yılında İsviçre'li Colenco firmasınca
hazırlanan Şırnak Asfaltitlerini yakacak olan santral projesi yatırımı için
EÜAŞ, yeni Yasa'ya göre EPDK'ya lisans müracaatı yaptı...
EÜAŞ'ın Şırnak Santralı'nda üretilecek enerjiyi en fazla 5 yıl
devlet kurumu TETAŞ'a satış hakkı var.-Ancak 5 yıldan sonra müşterinin kim olacağı
bilinmediği için, şimdilik EPDK incelemeyi bekletmeye aldı...
Türkiye'nin Doğu Anadolu'da asfaltit yataklarının yer aldığı Şırnak'ın Silopi
ilçesinde 150 MW gücünde kurulmasına karar verilerek EÜAŞ'ın yatırım programına
alınan ve 2001 yılında fizibilite etüdleri İsviçre'li Colenco firmasınca hazırlanan
Şırnak Termik Santralı Projesi'nde yatırıma girilip, girilmemesine yönelik kararın,
4628 sayılı yeni Elektrik Yasası çerçevesindeki hükümler dikkate alınarak yapılacağı,
bu nedenle Yasa gereğince Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK)'na lisans müracaatında
bulunulduğu öğrenildi.
EÜAŞ'ın 2002 yılı yatırım programında da çok küçük bir ödenek miktarı ile bekletilen
Şırnak Termik Santralı Projesi için 2003 yılında yatırıma girmek üzere 4628 sayılı
yeni Yasa'ya göre EPDK'ya yapılan lisans müracaatı incelemesine henüz başlanamadı.
Sektörde ileriye dönük elektrik arz ve talep projeksiyonlarının netlik kazanmamış
olması ve kamu kuruluşlarının yatırım taleplerinin mevcut hükümler çerçevesinde
nasıl incelenerek, karara bağlanacağının belirlenmemiş olması nedenleriyle, şimdilik
Şırnak Projesi'nin beklemeye alındığı tespit edildi.
Üretilecek elektrik kime satılacak?
Bilindiği gibi 4628 sayılı yeni Elektrik Yasası'na göre elektrik üretimi özel
sektör kuruluşlarınca serbestçe yapılabilecek, üretilen elektriğin piyasada satış
faaliyetleri ise EPDK'dan üretim lisansı alınması koşuluyla gerçekleşebilecek.
Yeni Yasa öncelikle özel sektöre üretim yapma faaliyeti düzenlemesi getirirken,
piyasanın dengelenmesi ve talebin arttığı dönemlerde özel sektörün yapamadığı
üretimi, kamuya dayalı kuruluşlarca da sürdürülmesine olanak sağlıyor. Özellikle
özel sektörün karlı olmayan yatırım sahalarında kamu sektörünün yatırım işlevinin
devam etmesi bekleniyor.
Yeni Yasa'da ikinci maddenin birinci fıkrasında EÜAŞ'ın yeni yatırım yapabilmesi
şöyle ifade ediliyor:
"Elektrik Üretim Anonim Şirketi (EÜAŞ), özel sektör üretim yatırımlarını dikkate
almak suretiyle Enerji Piyasası Denetleme Kurulu onaylı üretim kapasitesi projeksiyonu
uyarınca, gerektiğinde yeni üretim tesisleri kurabilir, kiralayabilir ve işletebilir".
Nitekim bu maddeye dayanarak EÜAŞ'ın EPDK'ya yapmış olduğu lisans müracaatının
ilk incelemesinde, EPDK'nın üretilecek enerjiyi kime satılacağını sorduğu öğrenildi.
Konuya yakın kaynaklar EÜAŞ'ın ürettiği enerjiyi 5 yıl için bir devlet kurumu
olan TETAŞ'a satış hakkı bulunduğunu, ancak bundan sonrasının belirsiz olduğunu
ifade ediyorlar.
Öte yandan, Türkiye'de özellikle son yıllarda sanayi üretiminin gerilemesi ve
ekonominin küçülmesi nedeniyle elektrik talebinin beklenenin altında gerçekleşmesi
sonucu, ortaya bir arz fazlasının çıkmış olması, yapılacak yeni yatırımlar için
müşteri bulunmasını bir hayli zorlaştırıyor. Bu nedenle EÜAŞ'ın üreteceği yeni
elektriği ileriye dönük kime satacağının bilinmediği bu süreçte, yeni yatırımlar
için EPDK'nın şimdilik kapı açmayacağı bekleniliyor.
TEBA