Proje çalışmalarına 1943'te, yapımına 1975 yılında başlanan Ankara-İstanbul Hızlı Tren Projesi, uygulanabilir olmadığı gerekçesiyle iptal edildi. Ulaştırma Bakanı Oktay Vural projenin fay üzerinde yer aldığını, fabrika ve sanayi yerleşim birimlerine uygun olmadığının, yerleşim birimlerinin bulunmadığı noktalardan geçtiğinin, bugünkü hızlı tren teknolojisine uyumlu olmayacağının anlaşıldığını söyledi.
Projenin durdurulmasıyla yüzde 75'i tamamlanmış bulunan Ayaş Tüneli de işlevsiz kaldı. Projeye şimdiye kadar 315 milyon dolar harcandı. Ancak bu miktarın 25 yıllık artışlara göre hesaplandığında Türkiye'ye bir milyar dolara malolduğu belirtiliyor.
Başlangıcından bugüne 19 hükümet ve 26 bakanın değiştiği Hızlı Tren Projesi için 1972'de bir İngiliz firması tarafından arazi çalışmaları yapıldı. 1977-1980 yılları arasında Almanlar bugünkü çalışmalara temel oluşturan projeleri hazırladı. Projeye kredi almak için başvurulan Dünya Bankası fizibl olmadığı gerekçesiyle ret yanıtı verdi. 1987'de Fransız, Alman, İtalyan, İngiliz ve Belçikalılardan oluşan Avrupa konsorsiyumundan projenin gerçekleştirilmesine ilişkin teklif istendi. 1990'da yap-işlet-devret modeli ile sürdürülmesine karar verilen proje daha sonra kredili olarak ihaleye çıkarıldı. 1994 programında ise yap-işlet-devret modeliyle gerçekleştirilecek projeler arasında yer aldı.
Projeyle ilgili çalışmalar 1986 yılı Kasım ayına kadar Bayındırlık Bakanlığı, bu tarihten sonra ise Ulaştırma Bakanlığı tarafından yürütüldü.