Günümüzde üretim ve hizmet sektörlerinde faaliyet gösteren firmaların arasında
kıyasıya bir rekabet yarışı bulunmaktadır. Bu yarışta firmaların birbirlerinden
avantajlı konuma geçmek için fiyat ve kalite v.b. konularda birbirlerinden farklılaşma
arzusu ve gayreti içerisindeler. Ürünlerin ve hizmetlerin sunumlarında standardlara
uyma ve yeterliliklerinin tescillenme arzusu; ürünlerin ve hizmetlerin kalitesini
artıracak standardlar ve bunlara ait teknik düzenlemeler, uygunluk tespit etme
çalışmaları, modern ekonomideki sıkı rekabet; ürünün kalitesi hakkındaki karar
aşamalarını oluşturmaktadır.
Rekabetin temel unsuru ürün ve hizmetin belirli standardlar çerçevesinde sunulmasının
yanı sıra hızlı bir şekilde sunulmasını da zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda dünyada
ve ülkemizde ürünün piyasaya hızlı bir şekilde arzını sağlamak için ürünlerin
belirli belgelendirme sistemlerinden geçmeleri gerekmektedir. (TSE-TSEK-TSE,ex-CB
v.b.). Ülkemizde ürün ve hizmetlerin belgelendirilmesi konusunda çok fazla sayıda
çalışma yapılmaktadır. Bu çalışmaların neticesi olarak firmalarımız üretimlerinin
ve hizmetlerinin sunum kalitelerini doğrudan etkileyen süreçlerin doğru ölçülmesi
konusunda hassasiyet göstermeye başlamışlardır. Bu yüzden üretim, hizmet ve özellikle
de son zamanlarda inşaat sektöründen yoğun kalibrasyon talepleri gelmektedir.
TOKİ ve diğer kuruluşların oluşturdukları projeler ile ülkemizde inşaat sektöründe
yoğun bir talep oluşmuş ve bu talebin karşılanması için hızlı bir şekilde inşaatların
tamamlanması gayreti oluşmuştur. İnşaat firmaları bu yüzden beton nihai mukavemetini
almadan kalıpları sökerek kullanmaya çalışmaktadırlar. Betonun mukavemet sınıfının
uygun bir şekilde belirlenmeden kalıpların sökülmesi durumunda ileride binaların
çökme, can ve mal kaybı riski bulunmaktadır. İnşaat sektöründeki ÇED raporları
ve inşaatın kalbi olan çimento, beton, inşaat demiri, kimyasallar, agrega, beton
yapımında kullanılan suyun PH oranları, inşaatın her aşamasında kullanılan malzemelerin
kalitesi hayati öneme haiz olması sebebiyle bu malzemelerin üretim ve yapım aşamasında
sürekli periyodik hesaplar ve ölçümler yapılmaktadır. Bu ölçümlerden sağlıklı
sonuçlar elde edebilmek için malzemenin deney aşamasında ve üretim aşamasında
kullanılan ölçüm ekipmanlarının muhakkak kontrol altında tutulması ve kalibrasyon
yapılması gerekmektedir.
Sosyal yaşantımızdaki aşamalarda teknik engellerin ve aksaklıkların ortaya çıkmaması
için farklı standardlar ve önleyici tedbirler geliştirilmektedir.
Diğer taraftan ürünlerin ilgili standardlara uygunluğunu tespit etmek tüketici
beklentilerini karşılar nitelikte olduğunu ortaya koymak için ve üretim farklılıklarını
ortadan kaldırmak içinde kalibrasyon da vazgeçilmez unsurlardan biridir. İki farklı
beton üreticisinin aynı kalitede ve mukavim değerlerde üretim yapabilmesi için
yine kalibrasyon gerekliliği vardır.
Ülkemizde beton ve çimentonun her aşamasını mobil hizmetleriyle kontrol eden
Türkiye Hazır Beton Birliği standardlar ve yöntemleri konusunda başarılı çalışmalar
yapmaktadır. Türkiye Hazır Beton Birliği, Avrupa Hazır Beton Birliği (ERMCO)’nun
üyesi olmuş beton konusunda hukuksal düzenlemeleri yakından takip ederek Türkiye’ye
uyarlanması içinde gayret göstermektedir. Bu çalışmalar esnasında TS11222 Hazır
Beton Standardı EN 206 ile uyumlu olarak hazırlanması sağlanmıştır.
Büyük şehirlerimizin hemen hepsi deprem kuşakları içindedir. 01.01.1998 tarihinde
yürürlüğe giren yeni deprem yönetmenliğinde yapının yük emniyet kat sayılarının
artırılması, binaların kalitesinin yükselmesi ve depreme gerçekten dayanıklı binaların
üretilmesi için deprem bölgelerinde kullanılacak en düşük beton sınıfı C20 olarak
belirlenmiştir. Buna rağmen binalarımız yıkılıyor veya çökmeler oluşuyorsa betonun
kalitesi hakkındaki ölçümlerin ve buna etki eden değerlerin muhakkak kontrol edilmesi
gerekmektedir. Bu kontroller aşamasında ise kalibrasyon şartı mutlaka aranmalıdır.
Günümüzde bilgi teknolojisini yaşamaktayız ve bilginin değişim süreci günlük
hatta anlık zaman dilimlerine bölünmüştür. Bu bilgi ve teknoloji değişimi her
türlü ölçüm cihazlarına da yansımaktadır. Ölçüm cihazlarındaki farklılaşma; metroloji
ve kalibrasyon alanında doğrudan etkisini göstermektedir. Merkezimiz bu gelişmeleri
yakından takip ederek, sektördeki uygulanabilirliğini oluşturmuş ve bu sayede
hizmet kapsamını geliştirmiştir.
Yüksek teknolojiler kullanılarak hazırlanan, içindeki karışım oranları bilgisayarlarla
kontrol edilen, kullanılan malzemenin kalitesi standardlara uygun olan, ekipmanları
kalibrasyon aşamasından geçmiş ideal betonu yapabilmek tüm üreticilerin görevi
olmalıdır.
Süleyman Selim ULAŞ
TSE-SOJUZTEST
Kalibrasyon Merkezi
Genel Müdür
http://www.tse-sjt.com