İsrail'in Kudüs kentinde 200 milyon dolarlık bütçeyle açılması için 2004 yılında eski aktör Arnold Schwarzenegger'in de katılımıyla yapılan şaşalı bir törenle inşa sürecine giren 'Hoşgörü Müzesi', bölgenin hafriyat alanında yapılan kazı çalışmaları sırasında ortaya çıkarılan tarihi Müslüman mezarlığının ortaya çıkarılması nedeniyle daha açılmadan 'Hoşgörü'nün değil, 'kriz'in müzesi olduğuna yönelik işaretler vermeye başladı.

Acil zirve hüsranı
Durum üzerine mimarlığını Musevi asıllı ABD'li mimar Frank O. Gehry'nin yapacağı müzenin kaderini belirlemek amacıyla önceki gün Kudüs'te bir araya gelen Arap ve İsrailli sözcülerin yaptığı 'acil durum zirvesi'de açmazla bitti. Yöneticisi, Rabbi Marvin Hier'in dediğine göre, merkezi ABD'nin Los Angeles kentinde bulunan Simon Wiesenthal Merkezi'nin İsrail Yüksek Mahkemesi'ne başvurusu üzerine inşasına başlanmak üzere harekete geçilmiş olan Müzenin yedi aylık hukuki hakemlik süreci de böylece başarısızlıkla sonuçlanmış oldu.

Büyük çoğunluğunu ABD'li Musevilerin mali olarak desteklediği müze projesini askıya alan söz konusu mezarlar, İsrail'in 1948 yılında, Ortadoğu Savaşı'ndan sonra ilan edilen bağımsızlığından önce bölgede yaşayan Araplara aitti. Musevi yetkililerin, mezarlardaki kemiklerin başka bir yere nakli teklifi ise Araplar tarafından reddedildi. Simon Wiesenthal Merkezi Yönetmeni Rabbi Hier ise, şu aşamada müzenin kaderi adına İsrail Yüksek Mahkemesi'nin vereceği karara sabır ve saygıyla hazırlıklı olmak durumunda olduklarını belirtti.

Yine Hier'e göre, Anti-semitizm ile mücadele edip, barışa hizmet etmek üzere kurulan 'vakıfsal' statüde bir kurum olan merkez, Hoşgörü ve İnsanlık Müzesi adına son aşamada gelinen tıkanık süreçten ötürü doğan yasal masraflar da dahil olmak üzere, 1 milyon dolara yakın bir paranın da boşa sarfedilmesinin söz konusu olduğunu ifade etti.

Buna karşın, Arap grupları adına konuşan hukukçu Durgham Saif ise, müzeyi şu andaki koşullarda aynı yere yapmaya çalışmanın, müzeyi bir 'Hoşgörü Müzesi' olmaktan haliyle çıkaracağını ve bunun kendileri için kabul edilemez bir durum olduğunu, bu yüzden de müzeye 'Hoşgörü Müzesi' denemeyeceğini vurguladı.

İsrail'in geçmişte Ürdün'den ele geçirip başkent ilan ettiği Doğu Kudüs'e, Filistin halkı gelecekteki devletlerinin başkenti olarak bakıyor. Müzenin olası konumu, İsrail'in 1948 ve 1967'de işgal ettiği ve müstakbel Filistin devletinin temeli olarak görülen topraklara çok yakın bir noktada.