Sanayi Bakanlığı, mortgage kredilerinde tüketicinin üzerindeki yükü azaltacak yeni bir düzenleme hazırladı. Bakanlığın Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’da değişiklik öngören düzenlemesine göre sabit faizli mortgage’ta uygulanan erken ödeme komisyonunun üst sınırı yüzde 2’den binde 5’e indiriliyor.

Görüşe açılan ve Meclis tatile girmeden önce yasalaştırılması tasarlanan düzenlemeye göre, mortgage kredisi kullananların borçlarını vadesinden önce kapatmak isterlerse ödemek zorunda oldukları erken ödeme komisyonu dörtte biri oranına düşüyor.

Yeni düzenlemeyle tüketici açısından sakıncalı görünen mortgage kredisinde sigorta uygulaması da değiştiriliyor. Buna göre kredi verilmesi, hayat, konut gibi sigortaların yaptırılması şartına bağlanamayacak. Böylece, örneğin 10 yıl vade ile 100 bin YTL mortgage kredisi kullanan bir tüketici, 5-6 bin YTL civarında tutan sigortayı yaptırmak zorunda olmayacak.

‘Kredi maliyeti artar’
Bankacılar ve finans kuruluşu yetkilileri, her iki uygulamanın da kredi veren kuruluşların risklerini ve maliyetlerini artıracağını belirterek bu risk ve maliyetlerin zorunlu olarak mortgage faizlerine yansıtılacağını söyledi. Konut üreticileri ise yeni düzenlemenin konut satışlarını artırmayacağını bildirdi.

Almanya’da yüzde 8
Avrupa ülkeleri ve Amerika’da erken ödeme komisyonunun bir üst sınırı yok. Bankalar bu oranı piyasa koşullarına göre belirliyor. Örneğin ABD bankaları rekabet kaygısıyla, İngiltere’deki bankalar faizler çok hızlı değiştiği için erken ödeme komisyonu alınmıyor.

Almanya’da ise sabit faizli kredilerini kapatmak isteyenler, vade sonuna kadar olan tüm faizleri ödemek zorunda kalıyor. Bu da Almanya’daki erken ödeme komisyonunu yüzde 7-8 oranına kadar çekiyor.

Bahadır Teker - İstanbul Capital
‘Düzenleme tüketici lehine değil’

“Kredi veren kuruluşlar, tıpkı kredi kullananlar gibi yurtdışından uzun vadeli kredi alırlar. Tüketici kredisini kapattığı zaman bankanın kredisini kapatma şansı yoktur. Erken ödeme komisyonu düşürüldüğünde bankanın riski ve maliyeti artar. Bu da faiz oranlarını yükseltir. Bu artış kredi alana da almayana da aynı oranda yansıyacağı için hakkaniyet de ortadan kalkar.

Sigorta konusundaki zorunluluk kararını, paranın riskini alana yani kredi veren kuruluşa bırakmak gerekir. Sigorta zorunluluğunu kaldırmak, sigorta sistemini toptan reddetmek ve bütün riski tek bir kuruluşa yüklemek anlamına gelir. İşsizlik, vefat, afet gibi riskleri banka değil, sigorta şirketi taşımalıdır. Aksi halde bankalar yine bu risklerini faiz oranlarına yansıtır.”

Barış Yılmazkaya - Denizbank
‘Krizde herkesin canı yanar’

“Erken ödeme komisyonunun düşürülmesi, tüketicinin her faiz düşüşünde kredisini yeniden yapılandırmasına yol açacak. Bu da bir maliyet oluşturacağı için bankalar faiz artırmak zorunda kalacak. Sigorta zorunluluğunun kaldırılması halinde ise bankalar, ikincil piyasalarda kredi ipoteklerini daha fazla tercih edilir hale getirmek için bu sigortayı kendileri yaptıracak. Bu maliyet de yine kredi faizlerine yansıyacak.
Aslında sigorta mevcut yasada da zorunlu değil. Ama bir kez daha vurgulanıyor olması tüketicinin bu sigortalardan vazgeçmesine yol açacak. Tek teminatı gayrimenkul ipoteği olan bir kredi, deprem ya da kriz zamanlarında hem alanın hem de verenin canını yakacak.”


Nazmi Durbakayım - Teknik Yapı
‘Komisyon düşünce satış artmaz’

“Dünya piyasalarındaki dalgalanmaların Türkiye’yi de etkisi altına almaya başladığı bugünkü şartlarda insanların morale ihtiyacı var ama erken kapatma komisyonu veya sigorta maliyeti gibi ufak tefek rakamlar ortadan kalktı diye insanlar krediyle koşup ev almazlar. Ben bu havadisi sevindirici buluyorum. İyi yönde pozitif bir şeyler yapıldığının göstergesi ve daha büyük adımların işareti olarak algılıyorum. Ama bu haberle gayrimenkul piyasasında yer yerinden oynamayacak. İnsanlar artık alım kararlarını bu tür haberlere göre vermiyorlar. Örneğin geçen hafta gelen AKP’nin kapatılma davası haberi bile bizim satışlarımızı etkilemedi.”