ABD'de yaşanan mortgage krizi, bu ülkeye önemli ölçüde ihracat yapan doğaltaş
ve mermer sektörünü olumsuz etkiledi. Ege Maden İhracatçıları Birliği (EMİB) Yönetim
Kurulu Başkanı Aslan Osman Erdinç, 400 milyon dolar ihracat yaptıkları ABD'de
yaşanan mortgage krizi nedeniyle bu ülkeye yapmış oldukları ihracatın durduğunu
belirterek, “Kriz nedeniyle ABD traverten almıyor. 2008'i çok iyi görmüyoruz”
dedi. İthal granit nedeniyle yaşadıkları sıkıntılara da değinen Erdinç, Gaziantep,
Konya, İstanbul’un da aralarında bulunduğu belediyelerin hala Çin graniti kullanmasını
eleştirdi.
Ege Maden İhracatçıları Birliği tarafından düzenlenen “Madenciliğin Ekonomideki
Yeri” toplantısı 24 Kasım'da sektör temsilcilerinin katılımı ile Afyonkarahisar’da
yapıldı. İhracatta 25 yılda 625 kat büyüyerek bu yılın ocak-ekim döneminde 1 milyar
28 milyon dolar seviyesine çekme başarısı gösteren mermer ve doğaltaş sektöründe
alarm var. EMİB Başkanı Erdinç, geçmiş yıllarda yüzde 30-35 seviyelerinde büyüme
kaydeden sektörün bu yıl yaklaşık yüzde 25’lik bir büyüme gerçekleştireceğini
belirtti. Erdinç, düşük kur politikası, Çin’in yarattığı haksız rekabet, istihdam
üzerindeki kamu yükleri ve bürokrasi sorunlar nedeniyle sektörde yangının olduğunu
belirtti. Erdinç, sektörün ayakta kalabilmek, üretim ve ihracat yapabilmesi için
cansuyu istediklerini kaydetti.
Doğaltaş ve mermerde 400 milyon dolara yakın ihracat yaptıkları ABD'de yaşanan
mortgage krizinin sektörlerini olumsuz etkilediğini belirten Erdinç, “Kriz nedeniyle
Amerika’da artık traverten almıyor. Bina değerleri de yüzde 25 düştü. Binalar
ve daireler açık artırmada satılıyor. Bu nedenle 2008 yılını sektör açısından
net bir şekilde görmüyoruz” dedi. Erdinç, “Birlik olarak ülkenin doğaltaş ihracatının
yüzde 51’ini yaptık. Türkiye’de bilinen mermer rezervleri 5 milyar metreküp. Bu
da 14 milyar ton eder, her ton mermeri minimum 100 dolardan sattığımızda 1 trilyon
400 milyar dolar eder. Bu da ülkemizin petrolü olarak kabul edebileceğimiz bir
hazinedir” dedi.
Düşük kur tehdidi
Sektörün, 2010’da 2.5, 2015 yılında ise 5 milyar dolarlık ihracata ulaşabilecek
bir potansiyele sahip olduğunu belirten Erdinç, özellikle kurların yüksek olması
nedeniyle yüzde 100 yerli girdi kullanan sektörün sıkıntıları olduğunu söyledi.
Erdinç, “Uzun yıllar mücadele ederek kazandığımız pazarları kaybetmemek için iflası
göze alarak zararına satış yapıyoruz” dedi.
"Kaynıyor aşımız, ithal granitten ağrıyor başımız” diyen Erdinç, sektörün yüksek
faiz ve düşük kur nedeniyle de önemli sıkıntılar yaşadığını, katma değeri yüksek
ürünler ihraç etmelerine rağmen teşvik almayan sektör olduklarını söyledi. Erdinç,
yaşadıkları bu sıkıntıların yanında aralarında İstanbul, Konya, Gaziantep’in de
bulunduğu bir çok belediyenin Türk graniti yerine, Çin graniti kullandığı ifade
etti. Erdinç, “Çin’den çok ucuza ithal ediyorlar. Biz aynı fiyatı vereceğimizi
söylediğimiz halde yine Çin graniti tercih ediliyor. Çin’den 10 dolara aldıkları
graniti devlete çok yüksek fiyata satıyorlar” dedi.
Mermercilik sektöründe motorin ve enerji ciddi girdi maliyeti oluşturduğu anlatan
Erdinç, İran ve Mısır’da 10 kat daha ucuz olduğunu belirterek, denizcilik sektörüne
uygulanan Özel Tüketim Vergisi indiriminden yararlanmak istediklerini kaydetti.
Bölgesel teşvikler nedeniyle sektörün cezalandırıldığını dile getiren Erdinç,
sektörel teşvik istediklerini vurguladı.
TÜMMER Yönetim Kurulu Başkanı Selahattin Onur, Mermer sektöründeki büyümenin
bugüne kadar yüzde 30-35 seviyelerinde olduğunu aktararak, “2007'de büyüme hızı
yavaşladı. Gelecek yıllar için tehlike çanları çalıyor” dedi.
Referans Gazetesi