Modern mimarlığın önemli yapıtlarından biri daha yok oldu. Korumacıların büyük
çabalarına karşın Richard Neutra'nın meslek yaşamının son dönemine ait en önemli
yapıtlarından Samuel ve Luella Maslon Evi yeni sahipleri tarafından yıktırıldı.
California, Rancho Mirage'daki ev kısa bir süre önce 2.45 milyon dolara Richard
J. Rotenberg'e satılmıştı. Korumacılığa ilişkin yasal kısıntıların bulunmadığı
Rancho Mirage yerel yönetimi yıkıma kolayca izin verdi.
Ünlü modern sanat koleksiyoncusu Maslon'lar evin yapım işini Neutra'ya verirken,
"kendi fikirlerimizi Neutra'nın fikirleriyle ve Wright'ın elemanlarıyla birleştirecek
bir şey istiyoruz" demişlerdi.
Neutra, hem bir aile evi, hem de ailenin sürekli büyüyen koleksiyonu için bir
sergi mekanı yaratmıştı. Uzun bir giriş galerisi, tabloların, heykellerin ve nadir
kitapların sergilendiği çok büyük bir oturma odası vardı. Modern mimarlıkta konut
ve sanat mekanı olma birlikteliğini taşıyan bu çok özel ev Luella Maslon'un ölümünün
ardından 2001 yılında Sotheby's tarafından açık artırmaya çıkarılmıştı. Maslon
Evi'nin yıkılması tarihi miras konusunda ABD'deki duyarsızlığı ve yasal boşluklar
tartışmasını bir kez daha gündeme getirdi.
Neutra'nın Palm Springs'te iki evi daha kaldı. Richard Neutra'nın oğlu, mimar
Dion Neutra "Gittikçe büyüyen Kaybolan Neutra'lar listesinde ve ülkemizdeki tarihi
korumacılığın acınası durumuna bu sonuncu örnek. Bu gidiş nerede duracak?" diye
isyan ediyor.
Modern mimarlıkta etkisi en çok hissedilen mimarlardan biri olan Neutra 1892'de
Viyana'da doğmuş, 1923'te ABD'ye yerleşmiş, 1970'te ölmüştü. İlk büyük projesi
Lovell Evi gerçek anlamda Uluslararası Üslup'ta yapılmış ilk ev olarak kabul edilmekte.
Güney California'nın iklimine uygun olarak yaptığı ve geniş boyutlu cam kullanımıyla
iç ve dış mekanların birbiri içine akmasını sağladığı evlerinin yanısıra mimari
mekan-peyzaj ilişkisindeki başarısıyla öne çıktı.
Yapı Dergisi
246