Türk mimarlığının en kapsamlı arşivlerinden biri internette...
Sanal Mimarlık Müzesi Mimar Vedad Tek arşivini herkes için ulaşılabilir kıldı..
www.mimarlikmuzesi.org adresinde yayımlanan sanal Mimarlık Müzesi "Sarayın ve
Cumhuriyetin Mimarı Vedad Tek" başlıklı dev boyutlu sergiyi izleyicilerine sunuyor.
Sergi, Mimarlık Müzesi'nin mimarlık mirasımızı oluşturan belgelerin kayıt alınarak
arşivlenmesi, gelecek kuşaklara iletilmesi hedefinin önemli adımlarından birini
oluşturuyor.
M. Vedad Tek arşivi, Türk mimarlığının dönüm noktalarında yer almış önemli bir
mimarın yaşamını ve yapıtlarına ilişkin çok değerli belgeler içeriyor. Tek Ailesi
tarafından özenle korunarak günümüze ulaştırılan bu arşiv halen Suha Özkan-Pelin
Derviş Koleksiyonu'nda saklanmakta.
M. Vedad Tek arşivi, fotoğraf, çizim, yazılı belge, desen ve defterlerden oluşuyor.
Mimarlık Müzesi, araştırmacıların kullanımına sunmak üzere bu arşivin yaklaşık
yüzde 80'ini dijital ortamda kayıt altına aldı. Belgelerin, sayılarının çokluğu
nedeniyle, izlenme kolaylığı açısından iki sergi halinde sanal ortama aktarılması
düşünüldü.
İlk sergide Vedad Tek'in yapıtları ve yaşamını yansıtan belgeler yer alıyor.
Türkiye mimarlık dünyası açısından ilginç olacağını tahmin ettiğimiz Defterler
ise ikinci sergide ziyaretçilerimize sunulacak.
"Sarayın ve Cumhuriyetin Mimarı Vedad Tek" sergisi Türk mimarlığına damgasını
vurmuş bir mimarı; arka planda Osmanlı'nın elitist ailelerinden birinin öyküsüyle
birlikte tanıtıyor. Mensup olduğu sosyal sınıfın kendisine çizdiği yola, annesi
müzisyen Leyla (Saz) Hanım'ın da desteğiyle başkaldıran genç Vedad'ıın mimar olma
tutkusu, İmparatorluğun son yıllarının saray başmimarı, Cumhuriyet'in 2. TBMM
Binası'nın mimarı ve Sanayi-i Nefise Mektebi'nin ilk Türk mimarlık hocalarından
biri iken birden gözden düşüşü, serbest mimar olarak İstanbul'un modern yaşama
geçişinde, modern konutların ortaya çıkışındaki payı serginin ana izleğini oluşturuyor.
Vedad Tek arşivi, yapı planları, fotoğrafları, desenler gibi doğrudan mimarlık
tarihini ilgilendiren belgelerin ötesinde Vedad Tek'in 1920'lerde Ankara'daki
işlerinden doğan alacakları için Mustafa Kemal Atatürk'e İsmet İnönü'ye, Cumhuriyet
Halk Partisi'ne ve TBMM'ye yazdığı mektuplarla da dikkat çekici.
Mimarlık Müzesi'nde bugüne kadar yer alan sergilerin pek çoğunda olduğu gibi
vedad Tek sergisi de, mimarlığın içinde geliştiği kültürel, ekonomik, politik
ortama ilişkin ipuçlarını sunuyor; izleyiciyi mimarın uyum-çatışma ikilemi üzerinde
düşündürüyor.
Sergi hazırlanırken belgelerin üzerlerindeki Osmanlıca notlar ve metinlerin bir
bölümü günümüz Türkçesine Doç. Dr. Hüsamettin Aksu tarafından çevrildi. Öteki
bilgiler Vedad Tek ile ilgili bugüne kadar yayımlanmış makaleler ve kitaplar temel
alınarak oluşturuldu. Bu temel kaynakların dışındaki yorumlardan özellikle kaçınıldı.
Bir başka deyişle, kolayca ulaşılamayacak bir arşivi, çok fazla müdahale etmeden
geniş bir araştırmacı kesimine sunmak amaçlandı.
Mimarlık Müzesi, bu arşiv üzerinde çalışan araştırmacıların katkılarıyla eksik
bilgilerin tamamlanmasını, bugüne kadar bilinenlerle belgelerin sundukları arasında
çelişkiler varsa giderileceğini umuyoruz. Bu tür çalışmalarınızın sonucunu Mimarlık
Müzesi'ne de ulaştırmanızı diliyoruz.
Mimar Suha Özkan, bu değerli arşivin Mimarlık Müzesi'nde yayımlanarak herkese
ulaştırılmasını önerdi. Sergi, Pelin Derviş'in katkılarıyla Derya Nüket Özer tarafından
hazırlandı.
yapi.com.tr