Ekonomik büyümede lokomotif görevi üstlenen inşaat sektörü, istihdam sorununun
çözümünde de büyük pay sahibi. Halihazırda 550 bin kişi için ekmek kapısı olan
Toplu Konut İdaresi (TOKİ), yıl sonuna kadar yapacağı yatırımlarla 70 bin yeni
istihdam sağlayacak. Kurumun iki yıl için hedefi ise istihdam sayısını 1 milyona
ulaştırmak. Toplu Konut İdaresi Başkanı Erdoğan Bayraktar, Türkiye’nin işsizlik
sorununu aşmasında önemli bir rol üstlendiklerini belirtiyor.
İdarenin hedeflerini Zaman’a anlatan Başkan Bayraktar, 2005 yılı sonuna kadar
yapımına başlanılan konut sayısının 150 bini bulacağını ifade ediyor. Yeni inşaatlarla
birlikte sağladıkları istihdamda da önemli ölçüde artış olacağını dile getiren
Bayraktar, yıl sonuna kadarki üç aylık dönemde 70 bin kişiyi iş sahibi yapacaklarını
kaydediyor. Kurum, şu anda 275 bini doğrudan, 275 bini ise dolaylı olmak üzere
550 bin kişiyi istihdam ediyor. Bayraktar, bu rakamın yıl sonu itibarıyla 600
bini aşmasının beklendiğini vurguluyor. TOKİ, 2007 yılı sonuna kadar 250 bin konut
inşa etmeyi planlıyor. Bu yatırımlarla iki yılda istihdamın 1 milyonu bulacağı
tahmin ediliyor.
Başkan Erdoğan Bayraktar, Türkiye’nin yaşadığı en büyük sorunun işsizlik olduğuna
işaret ederek, sorunun çözümünde çok önemli bir görev üstlendiklerini vurguluyor.
Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın TOKİ’ye özel önem atfettiğini belirten Bayraktar,
kurumun özünde Başbakan’ın ‘istihdam projesi’ olduğunu dile getiriyor. Başbakan’ın
himaye ve motivasyonu ile çalıştıklarını dile getiren Bayraktar, insanları iş
sahibi yapmanın kendilerini mutlu ettiğini belirtiyor.
Erdoğan Bayraktar’ın verdiği bilgiye göre, 70 il ve bu illere bağlı 135 ilçedeki
346 şantiyede çalışmalar sürüyor. Toplam 135 bin konutun ihaleleri tamamlandı
ve büyük kısmının inşaatına başlandı. 104 bölgede yaklaşık 43 bin 500 konutluk
uygulama ise ihale aşamasında. Bu yıl sonuna kadar 54 bin konutun inşaatı tamamlanacak.
Kurum, 2007 yılına kadar 81 il ve 350 ilçede inşaat yapımına başlamayı hedefliyor.
Başkan Bayraktar, sağladıkları istihdamın yanı sıra 4 bin kalemde üretim yapan
380 sektörü de hareketlendirdiklerine işaret ediyor. TOKİ’nin sosyal yatırımlara
da önem verdiğini aktaran başkan, bu çerçevede alt gelir grupları ile fakirler
için konut ürettiklerini ve çok uygun taksitlerle sahiplerine ulaştırdıklarını
söylüyor.
Devlet Planlama Teşkilatı ve Devlet İstatistik Enstitüsü’nün verilerine göre
yenileme, dönüşüm ve konut üretimi tarzında olmak üzere Türkiye’de 5 yıl içinde
2-2,5 milyon konuta ihtiyaç duyulduğunu dile getiren Erdoğan Bayraktar, bu acil
ihtiyacın yüzde 10’luk kısmını Toplu Konut İdaresi’nin karşılayacağını sözlerine
ekliyor.
2002’den sonra konut atağına geçti
1984 yılında kurulan Toplu Konut İdaresi’ne, 2985 sayılı yasa ile özerk ve esnek
hareket etme imkanı sağlandı. Dönemin Başbakanı Turgut Özal’ın özel önem verdiği
kurum, genel bütçe dışındaki Toplu Konut Fonu ile de sürekli ve yeterli kaynağa
kavuşturuldu. Bu dönemde çok sayıda konut yapan idare, 1990’dan itibaren kan kaybetmeye
başladı. 1990 yılında dönemin hükümeti tarafından çıkarılan kanun hükmünde kararnameler
ile Toplu Konut Fonu genel bütçe kapsamına alındı ve TOKİ’nin özerkliğine son
verildi. Bu dönemde kaynakları azalan kurum, konut üretiminden uzaklaştı. Toplu
Konut Fonu, 2001 yılında ise tamamen yürürlükten kaldırıldı. Bu karar, Toplu Konut
İdaresi kaynaklarını büyük ölçüde azalttı ve bütçeden aktarılan ödeneklere bağımlı
hale geldi. AK Parti hükümetiyle yeniden atağa geçen TOKİ’ye Başbakan Tayyip Erdoğan
özel önem veriyor. Her fırsatta, işsizliğin önüne geçebilmek için inşaat sektörünün
canlandırılması gerektiğini vurgulayan Başbakan, bu amaçla belediye başkanlığı
dönemindeki çalışma arkadaşlarından Erdoğan Bayraktar’ı 2002 yılında kurumun başına
getirdi. Uzun yıllar atıl durumda ve işlevsiz bekleyen idare, konut yapımına büyük
hız verdi. Toplu Konut İdaresi’nin gelirleri, gayrimenkul satış ve kira ile kredi
geri dönüşlerinden, faiz gelirlerinden ve bütçe ödeneklerinden oluşuyor.
Zaman