Irak'ta 100 milyar dolarlık inşaat pazarı olduğunu belirten Müteahhitler Birliği Başkanı, 'Bosna ve Afganistan hatalarını yapmazsak 20 milyar dolarlık iş bizim' dedi.

Müteahhitler Birliği Başkanı Nihat Özdemir, Irak'ta önümüzdeki 15 yıl içinde 100 milyar dolarlık iş yapılacağını, Türkiye'nin bu pastadan yüzde 20 pay alması halinde 20 milyar dolarlık iş hacmine ulaşacağını belirtti. Özdemir, "Bunun yüzde 10'u kazanç diye düşünülürse, Türkiye'nin kazancı 2 milyar doları bulacak" dedi.
Dışişleri Bakanlığı'nın düzenlediği toplantı sonrasında Milliyet'in sorularını yanıtlayan Özdemir, "Bosna Hersek'te, Afganistan'da yaptığımız hataları yapmayalım. Irak'ta bir bakanlık tek yetkili olsun. Toplantıda koordinasyon konusunu gündeme getirdim" diye konuştu.

'2 milyar dolar gelir'
Irak'taki ihalelerle ilgili olarak 25'e yakın Türk firmasının, ABD'li firmalarla yaptığı görüşmelere devam ettiklerini belirten Özdemir, "Ortaklık anlaşmaları, taşeronluk anlaşmaları imzalayan bazı firmaların olduğunu duyuyoruz" dedi. Firma ismi açıklamaktan kaçınan Özdemir, Irak pazarında yakınlık ve tecrübe avantajı ile alınacak işlerden Türk firmalarının 2 milyar dolar gelir sağlayabileceklerini belirtti.

Özdemir şöyle konuştu:
"Firmaların teminat mektuplarında kolaylık için Eximbank'a görev vermesi gerek. Yabancı müteahhitler ellerinde kredi paketiyle gidecekler. Bize de bir kredi paketinin verilmesi lazım. 10 - 15 yıl vadeli düşük faizli bir kredi paketiyle gidebilirsek ihalesiz iş alabiliriz. O zaman bu pazara işçi de götürebiliriz."

Görüşme sürüyor
Bu arada, daha önce Irak'ta ana işleri ABD'li firmaların gerçekleştireceği, Türk ve diğer ülke firmalarının ise taşeronluk işleri alabilecekleri belirtilmişti. Bu konuda ABD'de de toplantılar yapıldı. Sektörde Enka ve Oyak'ın bazı işler için prensip anlaşması yaptıkları belirtiliyor. Enka'nın daha önce de birlikte işler yaptığı Bechtel ile bazı işler için anlaştığı konuşuluyor. Ancak Enka ve Oyak yetkilileri, henüz somut bir anlaşmanın söz konusu olmadığını belirttiler.


Sekiz kişilik komite

Irak'ta yeniden yapılandırma sürecine Türkiye'nin ve Türk şirketlerinin katkısını koordine etmekle görevli olan Dışişleri Bakanlığı, dün konu ile ilgili bir toplantı yaptı. Kamu ve özel sektör temsilcilerinin katıldığı toplantıda şu kararlar alındı:
• Eşgüdüm komitesi kurulacak: Başbakan Recep Tayyip Erdoğan'ın onayını alacak sekiz kişilik bir eşgüdüm komitesi oluşturulacak. Büyükelçi Ahmet Ökçün'ün başkanlık edeceği komitede TOBB, DEİK, Müteahhitler Birliği ve Uluslarası Nakliyeciler Birliği'nin temsilcileri bulunacak. Komite, ABD tarafından oluşturulan emekli general Jay Garner'a bağlı ORHA (Rehalbilitasyon ve İnsani Yardım Ofisi) teşkilatıyla irtibata geçecek.
• Büyükelçi dönecek: Savaş nedeniyle geri çekilen Irak Büyükelçisi Osman Paksüt ve personeli Bağdat'a dönecek. Musul, Kerkük ve Basra gibi büyük şehirlere konsolosluk açılması gündeme gelecek.
• İkinci kapı: Saddam döneminde ABD'nin baskısıyla açılması ertelenen ikinci sınır kapısı hızla hayata geçirilecek. Kapı daha önce planlandığı gibi Ovaköy'e açılacak.
• İskenderun Limanı: BM Irak'a gönderilecek yardımlar için dört limandan biri olarak İskenderun'u belirledi. Yardımların İskenderun'a yönlendirilmesi için limanın kapasitesi artırılacak.
• Demiryolu ulaşımı: Suriye üzerinden sağlanan demiryolu ulaşımı Nusaybin - Cizre arasına ray döşenerek direkt hale getirilecek.
• THY uçacak: Güvenliğin tam olarak sağlanmasının ardından THY Bağdat seferlerini başlatacak. TPAO ve BOTAŞ Irak'ın petrol ve doğalgazının çıkarılması için girişimlerde bulunacak.

Üç şirketin şansı yüksek

Irak'ta yeniden yapılandırma işleri için siyasi bağlantıları güçlü şirketler öne çıkıyor. Dick Cheney'in 5 yıl yöneticiliğini yaptığı Kellogg Brown & Root (KBR) firması, en şanslı şirketlerden biri. Eski çalışma Bakanı Elaine Chao'nun yönetim kurulunda bulunduğu Parsons Corp'un yanı sıra eski Dışişleri Bakanı George Shultz'un yönetim kurulunda çalıştığı Bechtel Group da şanslı şirketler arasında. Bu üç şirketin dışında önemli işler için Fluor Corp ve Louis Berger Group'un adı geçiyor.
İhaleye katılacak şirketler arasında yer alan KBR, Halliburton'a bağlı. Irak petrollerinde çıkacak yangınlar için açılan 7 milyar dolarlık ihaleyi kazanmıştı. Firma ABD hükümetine hızlı arazi araçları, inşaat teknik güvenlik sistemleri alanlarında faaliyet gösteriyor.

Ürdün, Mısır da iş alacak
Parsons, inşaattan ticarete, ilaç sanayinden gelişmiş teknoloji ürünlerine kadar bir çok sektörde lider konumunda ve dünyanın en büyük entegre hizmet veren inşaat firması. Firma enerji ve kimya, altyapı ve nakliye olmak üzere üç ana sektöre ayrılmış durumda.
Bechtel, ise dünyanın en büyük mühendislik ve inşaat firmalarından biri. 12 milyar dolarlık firma hala özel bir şirket ve firmayı dördüncü kuşak yöneticiler yönetiyor. Firma şu ana kadar dünya çapında 20 bin proje bitirmiş durumda.
Koalisyon'un ikinci gücü İngiltere'den herhangi bir firmanın ismi geçmiyor. ABD'li firmalar Türkiye, Ürdün, Kuveyt ve Mısır gibi destek gördüğü bölge ülkelerinden taşeron desteği alacak. Ancak Avrupa'lı firmalar da ABD'li firmaların listelerine girmeye çalışıyor. ABD'li firmaların oluşturduğu listelere, hemen hemen bütün önemli Türk inşaat firmaları başvurmuş durumda.