1999 yılında Çin'in başkenti Pekin'de yapılan UIA kongresinde kurulan çalışma komisyonlarından birinin adı "Pekin'den Yol" idi. Bu komisyon, çalışmalarıyla mimarlar için çevreye ve topluma karşı uluslararası önemde bir belge olan Pekin Bildirisi'ni oluşturmuştur. Bu bildiride özellikle dikkati çeken talep; mimarların çalışmalarını geniş sorumluluk içinde ve bütünlük anlayışıyla yerine getirmeleridir. Bu yüzyıl içinde özellikle gittikçe artan sektörleşme ve uzmanlaşma sonucu tasarımların düzenlenmesi, uygulamanın yönetimi, süreçlerdeki karmaşık ilişkileri anlama ve geleceğimizi uyumla aydınlatma ve görebilme becerisi vurgulanmıştır.
Bu, özellikle hep arka planı düşünen yönetici ve politikacıları izleme açısından da önemlidir. Politikacılar genel olarak bilgilerini ve kararlarını danışmanlarının tavsiyelerine dayanarak alırlar. Bu nedenlere bağlı olarak politikacıların kısa süreli bütünsel ve sürdürülebilir olmayan öneriler almaları hiç de şaşırtıcı değildir. Buna karşılık mimarlık politikası, çokboyutlu ve uzun bakış açısı sunar. Aslında pahalı olan, kısa dönem için planlanan yatırım kararlarıdır. Bu kararlar küresel sonuçları ile topluma mal edilir. Pekin çalışma grubunun hazırladığı Pekin Bildirisi, bir yapı kültürü bildirisi olup uzun dönemli mimarlık politikasına ilgi duyanlara çok değerli fikirler sunar.
Her cadde belli bir yöne gider. Ve Pekin'den gelen yol, 22-26 Temmuz 2002 tarihlerinde Berlin'de yapılacak olan 21. Dünya Mimarlık Kongresi'ne gidecektir. Kongrenin konusu olan "Kaynak Olarak Mimarlık", Pekin'den gelen yolların sona erdiği meydanı oluşturacaktır. Tartışmalardan ve forumda yer alan disiplinlerin diyaloğundan sonra yönü belli olan bir yola gidilecektir. İşte bu yol dünya çapında bütün mimarların örgütlerinin birlikte çalışmalarının yeni sonucunu ortaya çıkacaktır. Bu yolda yalnızca doğanın kaynaklarıyla yapılacak barış teklifleri değil, mimarların yaratıcı zihinsel kaynaklarını yeniden biçimlendirici bir dünya barış politikası oluşturacaktır. Teröre karşı tavır alan, adaletsizliğe, yoksulluğa ve evsizliğe karşı barış politikası üreten bir yapılaşma politikası hazırlanmaktadır.
Bütün insanların diyalog içinde olmaları, birbirlerine hoşgörü göstermelerini özendiren bu çeşitçiliğin sevinci yukarıda anlatılanların temelini oluşturur.
Pekin Bildirisi, Çinli mimarların çalışmalarını temelden değişikliğe uğrattı; 1999 yılında Pekin'de binlerce mimarın ve özellikle mimarlık öğrencilerinin katılımıyla gerçekleşen UIA Dünya Mimarlar Kongresi bu ülkede son iki yıldır yoğun ve dinamik bir tartışmayı yaygınlaştırmıştır. O dönemin Kongre Başkanı Ya Rutang, Yapı İşleri Bakanı ve Pekin çalışma grupları başkanıydı. Bakan, bu zaman aralığında Çinli politikacıları, "yapı kültürünün ve mimarlığın" ülkenin geleceğinin kimliği olduğuna inandırmıştır.
Mimarlık politikası, yalnızca ekonomik yönde ilerlemek için değil, tersine, yapı sanatını eski geleneksel kültürlerle ilişkilendirerek, gelecekte kendi yolunu bulabilmek için bir olanaktır.
21. Dünya Mimarlık Kongresi'ndeki sonuçlardan, politikadan ve kamudan "yapı kültürü" için yalnızca anlayış değil, mimarlığın kaynak olarak kullanımı için akıl dolu yeni atılımlar bekliyoruz. Bunu, yapılı çevrenin kalitesi için umut ediyoruz.
Andreas Gottlieb Hempel
Kongre Başkanı
Der Architekt (BDA-Zeitschrift des Buntes Deutscher Architekten) Ocak-Şubat 2002
Çeviren: Bayar Çimen