Ege'deki köklü firmalar, ekonomik krizin şiddetli şekilde yaşandığı 2001 yılının
sonu ile 2002 yılının başında yabancıların eline geçti. Yabancılar, şirket yapıları,
markaları, yurtiçi ve yurtdışı faaliyetleri, satış rakamları, hazır organizasyonları
ile Ege Bölgesi'nin güçlü firmalarına 400 milyon dolara yakın para yatırdılar.
İtalyan Caltagirone, Çimentaş'ı 227 milyon dolara, Danimarkalı Carlsberg, Türk
Tuborg'u 120 milyon dolara, Belçikalı Deceuninck, Ege Profil'i 20 milyon dolara,
Alman Dr. Oetker, Piyale Dr. Oetker'i 14 milyon marka satın aldı. Kipa'nın İngiliz
perakendecilik devi Tesco'ya satılmasıyla İzmirli ailelerin eline geçecek para
500 milyon doların üzerine çıkacak.
Çimentaş, 227 milyon dolara satıldı
Çok ortaklı yapısının getirdiği huzursuzluğu aşmak ve yeni finansal kaynak bulmak
arayışıyla 2001'de stratejik ortaklık görüşmelerine başlayan Çimentaş'ı İtalyanlar
satın aldı. Türk çimento sektöründe yüzde 30 paya sahip olan 51 yıllık Çimentaş'ın
yüzde 56.1'i geçen yılın haziran ayında 121.3 milyon dolar bedelle İtalyan Caltagirone
Grubu'na bağlı Cementir firmasına satıldı. Cementir, Çimentaş'ın kalan sermayesi
için en fazla 94.9 milyon dolar teklif etti. Piyasa değeri 240 milyon dolardan
hesaplanan Çimentaş'ın yüzde 97.5 hissesi 227 milyon dolara satılmış oldu.
Türk Tuborg, Carlsberg'in
Danimarkalı Tuborg, şirketini satın aldıktan sonra diğer ülkelerde Tuborg markasıyla
üretim yapan şirketleri satın alma kararı alan Danimarkalı Carlsberg Breweries,
2001'in Mayıs ayında Yaşar Holding'in Türk Tuborg'daki 47.7 hissesini 60 milyon
dolara satın aldı. Aynı yılın 4-18 Eylül tarihlerinde diğer ortaklara çağrı yapan
Carlsberg, şirketin hisselerinin tamamına yakınını aldı. Yılda 36 bin ton malt
ve 3 milyon hektolitre bira üreten Tuborg'da Carlsberg markası da üretilmeye başlandı.
Türk Tuborg'un toplam satış değeri yaklaşık 120 milyon dolar oldu.
Ege Profil, Belçikalı oldu
2000 yılının ocak ayında Ege Profil'deki hisselerinin yüzde 47'sini Belçikalı
profil devi Deceuninck Plastics Industries NV'ye 9.5 milyon dolara satarak şirkette
yabancı ortaklığı başlatan Mazhar Zorlu Holding ve Zorlu ailesi, Nisan ayında
da şirketteki yüzde 30 hissesini 4.5 milyon dolara yabancı ortağa sattı. Mazhar
Zorlu Holding, Ege Pen markasını da Deceuninck'e satışını gerçekleştirdi. 13 Haziran-3
Temmuz tarihlerinde çağrı yoluyla hisse toplayan Deceuninck, Ege Profil'in hisselerinin
tamamına yakınının sahibi oldu. firmanın satış değeri 20 milyon doların üzerinde
gerçekleşti.
Maktaş, Piyale'yi Dr. Oetker'e devretti
Ekonomik kriz nedeniyle nakit akışında sıkıntı yaşayan Piyale markasının sahibi
Maktaş, 2001 yılı başında Piyale Dr. Oetker Gıda Sanayi AŞ'deki hisselerini ve
şirketin Torbalı'daki tesisini 14 milyon marka yabancı ortağı Dr.Oetker'e devretti.
Maktaş ve Dr.Oetker işbirliği ile 1987 yılında kurulan Piyale Dr. Oetker şirketinde
nisan ayında yeniden yapılanma kararı alındı. Bu kapsamda Maktaş, bu şirkette
bulunan hisselerini Dr. Oetker'e devretti. Dr.Oetker'de lisans hakkını Maktaş'a
ödeyerek, paketler üzerinde bulunan Piyale adını kullanmaya devam ediyor.
İngilizler, Safe Spice'nin diğer yarısını da alacak
Gürel Şirketler Grubu, 2002 yılı başında, Ortadoğu'daki tek baharat sterilizasyon
tesisi olan Safe Spice'deki yüzde 50 hissesini İngiliz Euro Herb Investment'a
satma kararı aldı. Satış işleminin gerçekleşmesiyle İngilizler şirketin tamamına
sahip olacak. Ege Baharat adıyla Gürel Grubu Şirketleri'nden Kütaş tarafından
kurulan şirkete İngiliz Euro Herb Investment, 1999 yılında yüzde 50 ortak olmuştu.
Yıllık 6 milyon dolarlık baharat ihracatı yapan firma Türkiye'deki bütün baharat
şirketlerine hizmet verecek.
Kipa da ortaklık kervanında
Ege Bölgesi'nin başarılı perakende şirketi Kipa da yabancı ortaklık kervanına
katıldı. Uzun süredir görüşmeleri sürdürdüğü İngiliz perakendecilik devi Tesco
Ltd. ile nihayet hisse senedi satışı için bir niyet mektubu imzalayan Kipa'nın
hisse senetlerindeki artışa paralel olarak piyasa değeri de hızla yükseldi. İlk
6 ayda 85 milyon dolar satış hasılatı olan şirketin yıl sonu satış hedefi ise
170 milyon dolar. Ege Bölgesi'nde 5 mağazası olan Kipa'ın bu yılın ilk altı ayındaki
müşteri sayısı ise 7 milyon kişi oldu. Kipa'nın satış fiyatının 137 milyon dolar
olacağı konuşuluyor.
Dünya gazetesi