Uğruna savaşlar yapılan enerjilerin ömrü tükeniyor. Petrolün 40, doğalgazın 60 yıllık ömrü kaldı. Güneş tüm enerji hizmetlerini vermeye hazır. Türkiye’de bir evin bütün ihtiyaçlarını güneşten sağlamasına yönelik ilk proje tamamlandı.

Dünyada çeşitli enerji kaynakları nedeniyle yapılan savaşlar devam ederken, tükenme riski olmayan güneş enerjisi, hayatın her alınında kullanılmaya başlandı. Petrol ve doğalgaz gibi kaynaklar tükenmeye yüz tutarken, güneş enerjisi insanlığa sınırsız bir hizmet vaadediyor.

Türkiye’de bir evin bütün ihtiyaçlarını güneşten sağlamasına yönelik ilk proje tamamlandı. Hacettepe Üniversitesi tarafından 1993 yılında başlanılan ‘Güneş Ev’ projesi ödenek yetersizliği nedeniyle ancak faaliyete geçebildi. Elektriğini ve tüm ısı sistemini güneşten sağlayan ev, bahçesinde bulunan kuyudan güneş enerjisi yoluyla suyunu temin ediyor.

Dünyada hızla yayılan güneş evler için en yoğun çalışmalar ABD’de yapılıyor. ABD’de bu yönde ‘1 milyon güneş ev’ kampanyası devam ederken, Almanya ‘100 bin güneş ev’ projesi başlattı. Türkiye’de bulunan Enerji Vakfı da, geçtiğimiz yıl ‘2002 güneş ev’ kampanyası başlattı. Şimdilik bu evlerden sadece biri tamamlanabildi.

Yakın bir gelecekte insanlığın tamamen güneş enerjisine yöneleceğine dikkat çeken Güneş Ev Projesi Başkanı Prof. Dr. Demir İnan, “Çünkü başka çare yok. Petrolün 40, doğalgazın 60 yıl ömrü kaldı. Güneş enerjisini kullanabildiğimiz zaman, (Rusya gazı verdi mi, vermedi mi) sıkıntısı yok. Vatandaş için de ideal, çünkü güneşin enflasyonu da yok.” dedi. İnan’a göre güneş enerjisinin diğer önemli yanı çevreye zarar vermemesi; yıllardır yoğun olarak kullanılan bazı enerji kaynakları dünyadaki ekolojik dengeyi olumsuz etkiledi. Enerji kaynakları için savaşların yapıldığına da dikkat çeken İnan, şöyle konuştu: “Irak’ta petrol için savaş oldu. Dünyanın her yanında ‘Savaşa hayır’ mitingleri yapılıyor. Ben onlara karşı diyorum ki, (petrol bağımlılığına hayır) desek daha iyi olur. Çünkü bütün dünya petrol bağımlısı haline geldi. Bu bağımlılığı önleyebilirsek, o zaman savaşları da engelleyebiliriz.”

1974 yılında yaşanan petrol bunalımının ABD’nin güneş enerjisi araştırmalarına büyük paralar yatırmasına neden olduğunu anlatan İnan, bugün dünyadaki süper güçlerin bu yönde ciddi araştırmalar yaptığını kaydetti.

Yaygınlaştıkça sistemin maliyeti düşecek

Güneş Ev Projesi’nin hedefi, bir evin dışarıdan enerji almadan kendi ihtiyaçlarını giderebilmesi. Evin çatısına kurulan cam petekler, güneş enejisini elektrik ve ısı enerjisine dönüştürüyor. Evdeki depolama sistemiyle üç gün boyunca güneş çıkmasa bile elektrik ve ısı enerjisi sıkıntısı çekilmiyor. Depolama işlemi, tercihe göre artırılabiliyor. Şimdilik dışarıdan sadece su alınıyor ama evin bahçesindeki kuyudan yine güneş enerjisi gücüyle su pompalanabiliyor. Güneş Ev’de şimdilik yaklaşık 2 kilowatt enerji elde ediliyor. Bu oran da isteğe göre artırılabiliyor.

Bütün bunların üzerine, en çok merak edilen güneş ev sisteminin maliyeti. Prof. İnan’a göre, şu anda bu sistem çok yeni olduğu için maliyeti biraz fazla ama, kullanım arttıkça maliyet çok daha azalabilir. Şimdilik bir vatt enerjinin en fazla 8 dolar maliyeti var. Bir evin ortalama ihtiyacı 3 kilowatt. Bu da, bir evi 24 bin dolarlık(38 milyar) bir yatırımla ömür boyu elektrik ve doğalgaz faturalarından kurtarıyor. Sistemin maliyeti evin bulunduğu bölge ve konumda göre de değişiyor.

Hacettepe Üniversitesi’nin Güneş Ev projesi, önümüzdeki günlerde Göteborg’da düzenlenecek olan Dünya Güneş Enerjisi Kongresi’nde tanıtılacak. Projenin diğerlerinden farkı, evin yanı sıra bahçedeki enerji ihtiyaçlarının da güneş yoluyla sağlanması.